Eens, de huidige bezuinigingen komen onevenredig terecht bij de meest kwetsbaren
MAX HOUSEN, JOANNE SLOOF | 17 juni 2026
In het huidige kabinet rust een bijzondere verantwoordelijkheid op het CDA. In een coalitie met twee liberale partners ligt er juist voor ons als christendemocraten de opdracht om het sociale gezicht te zijn. Niet om beleid te dwarsbomen, maar om als geweten het evenwicht te bewaken. Economische rationaliteit moet daarbij steeds worden aangevuld met de menselijke maat.
Mensen die niet (volledig) kunnen werken of afhankelijk zijn van zorg, mogen nooit de sluitpost van de begroting worden.
Met de kabinetsdeelname maakt het CDA na twee jaar afwezigheid opnieuw deel uit van het landsbestuur en het politieke centrum van Den Haag. Die terugkeer is echter geen doel op zich; het gaat erom hoe deze verantwoordelijkheid wordt ingevuld. Juist nu het recente CPB-rapport “De hoogste bomen vangen minder wind” laat zien dat de verschillen tussen arm en rijk in Nederland door het huidige belastingstelsel verder toenemen, één is het van belang dat het CDA
koers houdt en handelt vanuit zijn christendemocratische grondbeginselen. De kernwaarde van solidariteit moet in dit geval het uitgangspunt zijn.
Een beschaafde samenleving herken je aan de manier waarop zij omgaat met haar meest kwetsbaren. Mensen die niet (volledig) kunnen werken of afhankelijk zijn van zorg, mogen nooit de sluitpost van de begroting worden. Zij hebben geen sterke lobby of economische machtspositie, maar wél recht op zekerheid, waardigheid en perspectief. De overheid is geen
boekhouder die alleen naar cijfers kijkt. Zij heeft de morele opdracht een schild te zijn voor de zwakken, en rechtvaardigheid na te streven. Binnen de christendemocratie krijgt die opdracht mede vorm in het besef dat de mens alleen tot zijn recht komt in relatie tot een ander en dat we als samenleving verantwoordelijkheid dragen voor elkaar. Bezuinigingen die juist kwetsbare groepen raken, staan haaks op dat principe. Dat is geen vrijblijvende ambitie, maar een
kernverantwoordelijkheid. Die verantwoordelijkheid krijgt onvoldoende concrete invulling in het huidige coalitieakkoord. Zo werden eerder ingrijpende bezuinigingen op de bijstand en de gehandicaptenzorg voorgesteld, waartegen een meerderheid van de Tweede Kamer zich heeft uitgesproken. Ook werd de geplande versnelde verhoging van de AOW-leeftijd onder druk van sociale partners teruggedraaid. Volgens ons is dat echter niet genoeg.
CDA, herstel de balans
Het kabinet wil namelijk nog steeds de arbeidsongeschiktheidspremie verhogen om gaten in de begroting te dichten en de inkomensvoorziening voor volledig arbeidsongeschikten (IVA) voor nieuwe gevallen afschaffen. Hervormingen zijn noodzakelijk om het sociale stelsel toekomstbestendig te houden, maar de lasten daarvan mogen niet onevenredig worden afgewenteld op degenen met de minste draagkracht. De sterkste schouders horen immers de zwaarste lasten te dragen. Dit moet centraal staan in nieuwe voorstellen van het kabinet, waarbij sociale partners opnieuw aan tafel worden gebracht om samen tot evenwichtige keuzes te komen.
Een land dat zijn meest kwetsbaren laat vallen, verliest uiteindelijk meer dan het wint.
Een rechtvaardige begroting vraagt tegelijkertijd om eerlijke keuzes aan de inkomstenkant. Zo kan een doelgerichte verhoging van het eigenwoningforfait bijdragen aan een evenwichtigere verdeling van de lasten én een rem vormen op prijsstijgingen van koopwoningen. Op die manier ontstaat ruimte om noodzakelijke hervormingen door te voeren zonder dat de rekening onevenredig bij de meest kwetsbare groepen in de samenleving wordt neergelegd.
De christendemocratie staat voor een samenleving waarin vrijheid en verantwoordelijkheid hand in hand gaan en rechtvaardigheid leidend is. Naast veiligheid aan de grenzen heeft Nederland ook behoefte aan zekerheid in het dagelijks leven. Het is aan het CDA om die balans te bewaken. Want een land dat zijn meest kwetsbaren laat vallen, verliest uiteindelijk meer dan het wint.
Noot
1.René Schulenberg, Céline van Essen en Arjan Lejour, De hoogste bomen vangen minder wind.
Belastingdruk op inkomens en vermogens. Den Haag: Centraal Planbureau, mei 2026.
